Monpazier ****Het mooiste vestingstadje van de Périgord
De geschiedenis van Monpazier gaat terug naar de dertiende eeuw. In deze tijd was Frankrijk weliswaar het grootste en economisch het sterkste land van West-Europa, de situatie van het land was niet echt best. De Engelse koning Edward I vond dat hij ook de Franse koning was, waar hij juridisch ook een punt had, en begon een oorlog waarbij hij grote delen van Frankrijk in handen kreeg.
De machtsbasis bevond zich in het zuidwesten van Frankrijk met Bordeaux als belangrijkste stad. Om dit gebied te verdedigen stichtte Edward een aantal kastelen en versterkte dorpen. In Monpazier is dat volgens een strak plan uitgevoerd. Het dorp heeft een rechthoekige plattegrond van 400 bij 220 meter.
Alle huizen even groot
De straten lopen evenwijdig aan de lange zijde en worden gekruist door vier dwarsstraten. Het hele dorp bestaat uit rechthoekige blokken waar alle huizen oorspronkelijk even groot waren. Bij het wandelen door het dorp geeft deze strakke indeling toch een vreemd gevoel. Deze strengheid hoort niet bij een Franse dorpje. Ik had dat gevoel ook bij het nieuwe gedeelte van Carcassonne en Villefranche de Conflent.
Voor de veiligheid waren tussen de huizen brandgangen zodat vuur moeilijker over kan springen. Deze brandgangen zijn nog goed te zien op het centrale plein. De Place des Cornières is bijzonder aardig en wordt omringt door huizen die tussen de middeleeuwen en de zeventiende eeuw zijn gebouwd. De arcades onder de huizen zie je meer in de het zuidwesten van Frankrijk en geeft een plein een eigen charme. Midden op het plein is een houten markthal te bewonderen. Vlakbij het plein staat de kerk die in de dertiende eeuw is gebouwd en daarna nog een aantal keren is verbouwd.
Tot slot is een bezoekje aan de Office du Tourisme nog de moeite waard. Hier is een kleine tentoonstelling over de geschiedenis van de Bastides ingericht , inclusief schaalmodellen en archeologische vondsten.
Video van Monpazier
Beelden van Monpazier
E-Magazine Dordogne & Lot
In bezit een ereader of tablet? Download dan het E-Magazine over de Dordogne & Lot. Deze lees lekker je op je vakantieadres en ontdek je mooiste dorpen en leukste plekken.
Evenementen in Monpazier
Kaart van Monpazier en omgeving
Les plus beaux villages de France weergeven op een grotere kaart
In de buurt van Monpazier
Lods: dorp van oude ambachten en wijn
De oude kerk is in de vijftiende eeuw gebouwd en verving een exemplaar uit de negende eeuw die bij een Benedictijnse priorij hoorde. In de kerk zijn een aantal fraaie stukjes houtsnijkunst te vinden die je niet mag missen als je in Lods bent.
Piana: dorp boven de calanques op Corsica
Rogier SwagermanSainte-Agnès: dorp met uitzicht op de Middellandse Zee *****
Vanuit het dorp heb je dan ook een uitzonderlijk mooi panorama over Menton en de Cap Martin. Het mooie uitzicht en de grens met Italië wijzen op een strategische ligging en dat is militairen niet ontgaan. Vanzelfsprekend heeft Sainte-Agnès een oud kasteel, je bent in een Frans dorp of niet. Deze is alleen te voet te bereiken via een half verharde weg die bij het kerkhof begint. Het is niet echt een lange tocht door de stijging en de staat van het pad is het niet aan te raden voor mensen die slecht ter been zijn.
De tocht is de moeite waard want naast een prachtig uitzicht met oriëntatietafel voert dit pad ook langs een mooie middeleeuwse tuin. Vlak voor het kasteel zit iemand in een klein hokje maar we hoefde niets te betalen om naar binnen te mogen. Voor toeristen was het gratis werd ons gezegd waarna ik vroeg wie ze hier nog meer verwachtte. Daar moest ze hartelijk om lachen.
Het kasteel bleek een veel groter complex dan ik had gedacht. Het strekt zich uit over de gehele top van de berg met op het bovenste punt een dikke donjon. Naast de tuin is het kasteel een slechte staat, het is feitelijk een ruïne waar je half klauterend je weg naar het donjon vindt.
Het dorpje zelf heeft heerlijke steegjes en kleine straatjes waar je lekker kan verdwalen óf zoals in ons geval, genieten van de koele schaduw. Bezoek ook even de plaatselijke Office du Tourisme ze een klein museum hebben ingericht over de streek. Wij werden daar ontvangen door een Vlaamse mevrouw die zowaar deze site kende. Dat voelde als een hele eer waarna ik natuurlijk een praatje maakte die uiteindelijk werd onderbroken door mijn familieleden die buiten langer een half uur stonden te wachten. “Zo is wel genoeg pap!” en daar hadden ze ook wel een beetje gelijk in.
Fort Maginot de Sainte-Agnès
In de meeste dorpen in Frankrijk stopt de militaire geschiedenis in de middeleeuwen maar in Sainte Agnès is dat niet het geval. Het schilderachtige dorp kreeg namelijk tussen de twee wereldoorlogen in nog een belangrijke rol bij de Franse plannen voor het verdedigen van het land.
Wat was het geval? De Eerste Wereldoorlog was wel verloren door Duitsland maar het had zijn kracht niet verloren en dat was Frankrijk niet ontgaan. De vrede die werd opgelegd voelden voor de Duitsers hard en oneerlijk maar eigenlijk viel dat mee. Duitsland had nog steeds een snel groeiende bevolking en de Duitse industrie was na Amerika de sterkste van de wereld. Frankrijk zag dit met lede ogen aan en besefte zich heel goed dat het buurland een grote bedreiging vormde zeker op het moment dat de VS en Engeland zich terugtrokken van het Europese vaste land. Frankrijk werd aan alle kanten voorbij gelopen door Duitsland en daar moest een antwoord komen.
Om Duitsland het hoofd te kunnen bieden bouwde Frankrijk in de jaren dertig van de twintigste eeuw de grootste en duurste verdedigingslinie ooit. Net als een middeleeuwse stad zou Frankrijk door een muur moeten worden beschermd. Dit project staat bekend als de Maginotlinie waar de enorme bunkers in de Elzas en in Lotharingen beroemd om zijn. Fort Hackenberg nabij Luxemburg is het grootste en bekendste voorbeeld van de enorme forten die Frankrijk in die tijd bouwde.
Nooit gebruikt
Minder bekend is dat de Fransen ook hun zuidoost grens wilden beschermen. Italië was in de Eerste Wereldoorlog wel een bondgenoot maar Frankrijk was er niet zeker van of dit bij een nieuw conflict weer het geval zou zijn. Een juiste inschatting bleek later. Om de grens te beschermen werden er op tal van plaatsen in de Alpen grote bunkers gebouwd. Niet zo groot als in het noorden, maar even goed nog van een redelijk formaat.
Om de kustlijn en de grens bij Menton te verdedigen werd er in Sainte-Agnès een bunker gebouwd met groot geschut. En dit bouwsel staat er nog steeds want het is net als zowat de hele Maginotlinie nooit gebruikt. De Duitsers trokken namelijk met tanks in het noorden om de hele verdediging heen en de Italianen verklaarden Frankrijk pas de oorlog toen Duitsland de klus al bijna had geklaard. De bunker is te bezoeken en voor iedereen met interesse voor de geschiedenis van de twintigste eeuw is dat een must.
Talmont-sur-Gironde: dorp aan de monding van de Gironde
Tot slot heeft het dorpje een kleine maar mooie vissershaven waar vroeger steur aan wal werd gebracht. Tegenwoordig wordt er op glasaal en Lamprei gevist en die je kun je ongetwijfeld goed eten in één van de restaurants van het dorp.
Crissay-sur-Manse: dorp bij Tours
Natuurlijk heeft Crissay-sur-Manse een kerk die is gebouwd in de zestiende eeuw. Je moet er zeker even gaan kijken maar het is geen kunsthistorische wonder. Tot slot is er nog een wasplaats bij de rivier en dat is altijd een prima plek voor een picknick. Dan moet je wel zelf je brood meenemen want een bakker is er niet in het dorp.
Je kan er wel geitenkaas en locale wijn krijgen en die is uitstekend. Chinon en Bourgueil zijn misschien wel de meest onderschatte wijn van Frankrijk. Ze zijn namelijk razend lekker weet ik uit ervaring. Eten kan ook in het restaurant in het dorp en ook daarvoor geldt dat het waarschijnlijk wel goed is want deze streek van Frankrijk heeft een uitstekende keuken. Iets wat je waarschijnlijk wel was opgevallen als je hier bent.
Vouvant: vestingsdorp met priorij in de Vendeé
Onze lieve vrouwe kerk
Naast een grote burcht kreeg het dorp eigenlijk direct een priorij met een kerk. Van die eerste is slechts één toren over, de La tour Mélusine. De kerk heeft de tijd doorstaan en staat er nog. Hij is opvallend groot voor het dorp en is gebouwd in de twaalfde eeuw in de Romaanse stijl. In de vijftiende eeuw is de kerk flink verbouwd en heeft toen zijn imposante portaal gekregen. Boven de deuren zijn voorstellingen van het laatste avondmaal en de hemelvaart te zien. Goed onthouden want het maakt indruk op je reisgenoten als je dat kan vertellen als je er staat. In de zestiende eeuw viel Vouvant in handen van de Hugonoten die de priorij die bij de kerk hoorde met de grond gelijk maakten.
Vouvant trekt sinds de vorige eeuw een flink aantal kunstenaars. Er zijn in het dorp daarom ook een flink aantal galeries te vinden en er worden in de zomer tal van schilderscursussen georganiseerd voor wie zelf achter de ezel wil staan.
Saint-Léon-sur-Vézère: Romaanse kerk op prachtige plek
In Saint-Léon-sur-Vézère staat ook een prachtig voorbeeld van de Romaanse bouwkust. Het kerkje staat bovendien nog eens op een prachtige plek op de fundamenten van een Romeinse villa. Het was ooit onderdeel van een priorij maar die is in de loop van de tijd verdwenen. Hoewel de kerk niet heel groot is kloppen hier de verhoudingen, vooral binnen is de ruimte betoverend mooi.
Naast de kerk heeft Saint-Léon-sur-Vézère natuurlijk een schilderachtige dorpskern en maar liefst twee kastelen. Het dorp is tevens nog het decor van een vreemd verhaal dat zich afspeelde op het kerkhof. Daar staat een Gotische kapel waar een tekst boven de deur refereert naar een opmerkelijke gebeurtenis in de dertiende eeuw. Hier zou een man een pijl hebben afgeschoten op een kruis waarna hij direct dood neerviel met zijn hoofd in een halve slag gedraaid. Dit soort verhalen waren er in de middeleeuwen wel meer maar deze geschiedenis kreeg in 1890 nog een opmerkelijk staartje. Aan het einde van de negentiende eeuw werd namelijk een graf geopend met daarin een lichaam waarvan het hoofd een halve slag was gedraaid.
Treignac-sur-Vézère: dorp met een bijzondere kerk
Vanaf de kerk is het een klein stukje lopen naar de bovenste deel van het dorp. Hier staan mooie huizen uit de zestiende en zeventiende eeuw die fraai zijn versierd. Helemaal beneden in het dorp is een brug uit de veertiende eeuw waar de rivier woest onderdoor stroomt. Je kan hier op kanoën maar dat is wel voor de gevorderde sporter aangezien de Franse kampioenschappen kajakken hier wel eens zijn gehouden.
Saint-Côme-d’Olt: middeleeuws dorp langs de Aveyron
Naast de kerk heeft het dorp nog veel van de middeleeuwse bebouwing staan. Zelfs de muur die Saint-Côme-d’Olt eeuwen geleden beschermde staat er voor een groot gedeelte al is die nu wel verbouwd tot de gevels van mooie herenhuizen. Het centrum is zoals je verwacht van een middeleeuws dorp met nauwe straatjes en steegjes. Tot slot is er natuurlijk een kasteel dat in de dertiende eeuw is gebouwd en nu dienst doet als gemeentehuis.